योगको आवश्यकता र फाइदाहरु

बदलिँदो जीवनशैली गलत खानपानका साथमा शरीरमा अक्सिजनको कमीका कारण अहिले मानिस विभिन्न रोगहरुबाट ग्रसित छन् । योगले शरीरमा अक्सिजनको कमीलाई समेत पूरा गर्छ । योग गर्नाले शरीरका सम्पूर्ण जोर्नीहरु चलायमान हुन्छन् । यसले शरीरमा व्यायामको काम गर्दछ । योग व्यायाम गर्नाले शरीरका अङ्गहरुमा रक्तसञ्चारका साथै अक्सिजनको मात्रा बढाई शरीरका अङ्गहरु रक्तनलीहरु स्वस्थ राख्छ । यसले रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउछ । शरीरलाई बाहृय र आन्तरिक रूपमा सरसफाई गर्दछ । योगले तनदेखि मनसम्म सफा गर्दछ । स्वस्थ जीवनशैली र सकारात्मक सोचको विकास गर्छ । मनको चञ्चलता हटाउँछ, कार्यक्षमतामा वृद्धि ल्याउँछ । चिन्ताबाट छुट्कारा र मानसिक शान्ति, अनावश्यक विचारबाट मुक्ति र मोटोपन हटाउदँछ । ऊर्जाको केन्द्रीकरण साथै आन्तरिक शक्तिको सञ्चार ल्याउँछ । आफ्नो परिस्थितिलाई सही रूपमा विश्लेषण गर्ने क्षमताको वृद्धि गरी मानिस मानिस बीच समानताको भाव उत्पन्न गराउदछ । यसले जीवनशैली नै व्यवस्थित गराउदछ । योगले आत्मज्ञान प्राप्ति दिन्छ । नियमित योग अभ्यासले शरीरमा चिनी र कोलेस्ट्रोलको मात्रा घटाउँछ । नियमित गर्न सकेमा योगका आसन र ध्यानले बाथ रोग, पछाडि दुख्ने समस्या कम गर्छ । महिलाहरुमा महिनावारीका बेला देखिने समस्या कम गर्छ । योगले तन, मन र बोलीचालीमा शुद्धता ल्याउँछ र मानिसलाई विनयशील बनाउँछ ।

योग अभ्यास गर्ने ठाउँ प्रदूषण मुक्त र शान्त हुनु जरुरी छ । हरेक टोलटोलमा मानिसहरुको समूहबीच पनि गराउन सकिन्छ । यसरी गराउँदा जनचेतना पैmलाउनुका साथै एकआपसमा सम्बन्ध पनि मजबुत बढ्दै जान्छ । एउटा छुट्टै किसिमको उत्साह मनमा उजागर पनि हुन्छ । योग ज्ञान लिइसकेपछि आफ्नै घर, आगन, छत, बगैँचामा पनि गर्न सकिन्छ । तर योग गर्दा टिभी, युटुव हेरेर गर्नुभन्दा योग कक्षा लिएर गर्न उपयुक्त हुन्छ अथवा योग शिक्षकको निगरानीमा गर्न उपयुक्त हुन्छ । हामी स्वस्थ रहनका लागि बिहान (मर्निङ वाक) हिँड्ने चलन छ । यो पनि प्रदूषणका कारण त्यति लाभदायक छैन । धुलो धुवाँले झन स्वास्थ्यमा हानि पु¥याइरहेको हुन्छ । अव्यवस्थित सवारी साधन, बाटोघाटो साँघुरोको कारण बिहान सडकको पेटीमा मर्निङवाक गर्दा कतिपयले ज्यान नै गुमाउनु परेको छ । अपाङ्ग भएर बस्नुपरेको छ । तसर्थ यिनै कुराहरुलाई मध्यनजर राख्दै बिहानको समय हामीले दैनिक एक, डेढ घण्टा योगलाई जोड दियौँ भने हामी शरीरिक र मानसिक दुवै रूपमा पूर्ण स्वस्थ बन्न सक्छौँ । यो त्यति खर्चिलो पनि छैन । जुनसुकै मानिसले पनि गर्न सक्ने भएकाले यो मानव जीवनमा निकै नै उपयोगी छ ।

योग ध्यान गर्नका लागि सबैभन्दा योगलाई अँगाल्नुपर्छ त्यसपछि ध्यान आफै बढ्दै जान्छ । नेपालमा मानिसहरु विभिन्न रोगहरुबाट ग्रसित छन् । रासायनिक मल, खानामा विषादीको प्रयोग, अव्यवस्थित बसोबास, भागदौड, यतिसम्म कि मानिस आफूले आफैलाई चिन्न पनि छोडिसकेको अवस्था आइपुगेको छ । आफ्नो लागि समय पनि छैन, व्यस्थताको कारण । तसर्थ हामीले हाम्रो दैनिक दिनचर्यामा बिहान ब्रह्म मुहूर्तको समय एक डेढ घण्टा निकाल्न सक्यौँ र योग थाल्यौ भने साँच्चिकै ने हामीले हाम्रो जीवनमा स्वर्गीय आनन्द पाउनेछौँ । हाम्रो शरीरलाई दैनिक एक घण्टा  योगाभ्यासमा लगाउन सक्यौँ भने बाँकी २३ घण्टा हामीले स्वस्थ र स्फूर्तिका साथ कार्य गर्न सक्दछौँ । अझ यो कोभिड–१९ को महामारीमा आफ्नो रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता मजबुद बनाउन त झन योगाभ्यास अपरिहार्य नै देखिएको छ ।

समग्रमा योग यस्तो कला,संस्कृति र विज्ञान हो जसले मानिसभित्र भएका सम्पूर्ण सम्भावनाहरुलाई उजागरण गर्न मदछ गर्छ । मानिसका शारीरिक, मानसिक, चेतनागत र अति मानवीय चेतनाका स्तरसम्म यसले काम गर्छ । यो लकडाउनलाई सदुपयोग गर्दै योग अभ्यासलाई एक जीवनशैलीको रूपमा आत्मसाथ गरौँ । योग सबैका लागि हो । योग सधैँका लागि हो । योगले एउटा मान्छेलाई पूर्ण मान्छे र विराट मान्छे बनाउँछ भन्ने हामीले बझ्नु र बझाउन जरुरी छ ।

प्रतिक्रिया :

भर्खरै प्रकाशित

२० देशमा भेटियो कोरोनाको नयाँ भेरियन्ट ‘ओमिक्रोन’, नेपालमा पनि थालियो…

काठमाडौं, १५ मंसिर । कोरोना भाइरसको नयाँ भेरियन्ट विश्वका विभिन्न २० देशमा देखिएको रिपोर्ट बाहिर आएको छ । दक्षिण अफ्रिकामा सबैभन्दा पहिला रिपोर्ट भएको यो भेरियन्टका…

सर्वोच्चमा आजदेखि गोलाप्रथा

काठमाडौं, १५ मंसिर । सर्वोच्च अदालतमा आज (बुधबार) देखि गोलाप्रथा प्रणाली कार्यान्वयन हुँदैछ । प्रधानन्यायाधीशको विशेषाधिकार अन्त्य गर्दै न्यायाधीशले नै गोला तानेर इजलास र पेसी तोक्ने अभ्यास…

प्रहरी नियमावली संशोधन : एकै पटक साढे १७ हजार प्रहरीको…

काठमाडौं, १५ मंसिर । प्रहरी नियमावली संशोधन गरेर सिर्जना गरिएका वरिष्ठ सइ, वरिष्ठ हवल्दार र सहायक हवल्दार पदमा एकैपटक १७ हजार पाँच सय १७ प्रहरी बढुवा…

एमसीसी जस्ताको त्यस्तै पास गर्ने पक्षमा छैनौं : नारायणकाजी श्रेष्ठ

पोखरा, ११ मंसिर । नेकपा माओवादी केन्द्रका नेता नारायणकाजी श्रेष्ठले अमेरिकी मिलेनियम च्यालेञ्ज कर्पोरेसन (एमसीसी) जस्ताको त्यस्तै पास गर्ने पक्षमा आफ्नो पार्टी नरहेको बताएका छन् ।…

सौराहामा एमाले महाधिवेशनको बन्द सत्र शुरु

चितवन, ११ मंसिर । नेकपा (एमाले) को १० औं राष्ट्रिय महाधिवेशन अन्तर्गतको बन्द सत्र सचितवन सौराहामा शुरु भएको छ । निर्धारित समयभन्दा धेरै ढिलो गरी बन्द…